Trong chăn nuôi gà đẻ hiện đại, năng suất cao luôn đi kèm áp lực lớn lên cơ thể vật nuôi. Việc đảm bảo dinh dưỡng cân đối trong từng giai đoạn sinh lý là yếu tố then chốt giúp duy trì sản lượng ổn định và chất lượng vỏ trứng bền vững.
Tổng quan về áp lực năng suất trong chăn nuôi gà đẻ thương phẩm
Trong chăn nuôi gia cầm hiện đại, các giống gà đẻ thương phẩm có thể đạt sản lượng 96-97% trong nhiều tuần liên tiếp. Khả năng sản xuất cao đồng nghĩa với việc cơ thể phải huy động một lượng lớn năng lượng, protein, khoáng chất và vitamin mỗi ngày để duy trì cả hoạt động sống và quá trình hình thành trứng.
Khi nhu cầu dinh dưỡng không được đáp ứng đầy đủ đồng thời gà chịu tác động của các yếu tố bất lợi từ môi trường, năng suất và chất lượng trứng sẽ nhanh chóng bị ảnh hưởng.
Trong suốt quá trình phát triển, khai thác trứng, có rất nhiều giai đoạn “nhạy cảm” nếu không có biện pháp kiểm soát, hỗ trợ cho đàn thì năng mà năng suất trứng của gà rất dễ bị ảnh hưởng nghiêm trọng
Giai đoạn trước khi đẻ đỉnh
Giai đoạn từ khi gà bắt đầu rớt trứng đến khi đạt năng suất cao nhất, hay còn gọi là đỉnh đẻ, là thời điểm năng suất của đàn tăng đột biến trong một khoảng thời gian ngắn.
Tỷ lệ đẻ của gà có thể tăng vọt từ 3–5% lên 96–97% chỉ trong vòng 1–2 tháng, tùy theo đặc tính của từng giống.
Đây là giai đoạn cực kỳ nhạy cảm. Đàn gà cần nhanh chóng làm quen với nhịp độ sản xuất trứng cao. Vì vậy, quá trình chuyển hóa và sử dụng các chất dinh dưỡng để tạo trứng chưa được vận hành thuần thục, khiến trứng mỏng và trứng non vẫn chiếm một tỷ lệ nhất định.
Giai đoạn sau khi đạt đỉnh đẻ
Khi tuổi đẻ tăng cao, mặc dù tỷ lệ đẻ đã giảm dần nhưng áp lực sinh lý đối với cơ thể gà vẫn rất lớn.
Khả năng hấp thu và chuyển hóa dinh dưỡng của gà giảm dần, đặc biệt là hiệu quả sử dụng:
- Canxi
- Phospho
- Vitamin D₃
Trong khi đó, khối lượng trứng và nhu cầu canxi cho mỗi quả trứng lại tăng lên, nhưng khả năng cung cấp của cơ thể giảm xuống. Tình trạng này có thể dẫn đến:
- Tăng tỷ lệ trứng có vỏ mỏng, dễ vỡ
- Tăng nguy cơ yếu chân, liệt chân và liệt cánh ở gà đẻ
Áp lực từ môi trường, dịch bệnh
Trong suốt giai đoạn khai thác trứng, gà đẻ còn chịu nhiều tác động bất lợi từ môi trường và điều kiện chăn nuôi, bao gồm:
- Nắng nóng
- Dinh dưỡng
- Mật độ nuôi cao
- Các yếu tố bất lợi khác như ánh sáng, thông gió và nguồn nước chưa tối ưu
- Áp lực mầm bệnh
Ảnh hưởng của nắng nóng đến chất lượng vỏ trứng
rong điều kiện nắng nóng, gà giảm lượng thức ăn thu nhận để hạn chế sinh nhiệt. Tuy nhiên, nhu cầu dinh dưỡng cho quá trình hình thành trứng và tạo vỏ tại thời điểm này không thay đổi.
Đây là một trong những nguyên nhân khiến chất lượng vỏ trứng giảm mạnh vào mùa hè.
Nếu lượng thức ăn thu nhận không tương xứng với nhu cầu dinh dưỡng đang tăng nhanh, gà sẽ huy động nguồn dự trữ trong cơ thể, đặc biệt là canxi từ xương tủy, để hình thành vỏ trứng.
Quá trình này có thể:
- Làm suy giảm chất lượng bộ xương
- Ảnh hưởng đến chất lượng vỏ trứng
- Ảnh hưởng đến năng suất đẻ ở giai đoạn sau
Vai trò của dinh dưỡng trong từng giai đoạn sinh lý của gà đẻ
Hiệu quả sản xuất của đàn gà đẻ không chỉ phụ thuộc vào giống mà còn chịu ảnh hưởng lớn bởi khả năng đáp ứng nhu cầu dinh dưỡng trong từng giai đoạn sinh lý.
Trước giai đoạn đỉnh đẻ, gà cần được chuẩn bị tốt về thể trạng và nguồn dự trữ khoáng chất để đảm bảo cơ thể sẵn sàng cho quá trình tăng mạnh sản lượng trứng.
Trong giai đoạn đỉnh đẻ, cần đáp ứng đầy đủ nhu cầu dinh dưỡng nhằm duy trì sản lượng trứng ổn định và đạt mức cao nhất trong thời gian dài.
Sau giai đoạn đỉnh đẻ, cần tập trung vào việc duy trì chất lượng vỏ trứng, đồng thời kéo dài thời gian khai thác nhằm tối ưu hiệu quả chăn nuôi.
Kết luận
Năng suất và chất lượng trứng gà đẻ phụ thuộc chặt chẽ vào dinh dưỡng trong từng giai đoạn sinh lý. Người chăn nuôi cần cung cấp khẩu phần cân đối cho đàn, giúp duy trì sản lượng ổn định, cải thiện chất lượng vỏ trứng và kéo dài thời gian khai thác hiệu quả.
